Geotermalno pitanje

09. 12. 2018.|

Napori stručnjaka koji se bave istraživanjem i proučavanjem obnovljivih izvora energije vidljivi su u izradi studija o geotermalnoj potencijalnosti Beograda. Studije je naručio Grad Beograd, ali se nameće pitanje – sa kojim ciljem.

Iako su velika istraživanja završena pre više od pet godina, ništa se planirano i sistematski nije radilo.

Još su šezdesetih godina prošlog veka započela proučavanja podzemnih voda, prvenstveno radi vodosnabdevanja. Podaci o hidrogeološkoj građi, karakteristikama teritorije i fizičko-hemijskom sastavu dugo su poznati, a studije novijeg datuma donose i detaljnu hidrogeološku rejonizaciju, koja bi omogućila upućen rad na iskorišćavanju resursa koji se svrstava u važnije obnovljive izvore. Većina njih, poput toplote planete, snage vetra,

sunca, talasa i bio-mase, za naše uslove smatra se skupim, dok bi iskorišćavanje geotermalnih izvora bio lakši, jeftiniji i dostupniji način.

Energetski potencijal podzemnih voda na teritoriji prestonice iznosi 2,3 gigavata. Ta snaga dovoljna je za skoro potpuno podmirivanje osnovnih energetskih potreba grada, u prvom redu za grejanje i hlađenje objekata. Najbogatija područja su Novi Beograd, teritorija leve obale Dunava, Zemun i Bežanijska kosa, Vinča, Leštane i Boleč, a u centru grada predeo od Kalemegdana preko Tašmajdana i Slavije do Dedinja.

Iako, dakle, bogat podzemnim vodama, Beograd ih koristi u svega stotinak objekata. Pored pojedinačnih primera korišćenja u domaćinstvima koja su slučajno otkrila izvorišta, te nekoliko javnih objekata, samo investitori mogu da finansiraju projektna rešenja, ispitivanja terena i radove, kao za jedan od najnovijih hotela u centru grada ili stambeno-poslovni objekat na Novom Beogradu.

Upotrebom obnovljivih izvora energije ostvarile bi se ogromne prednosti: potrošnja bi se prepolovila, kao i računi krajnjih korisnika, a emisija ugljen-dioksida u atmosferu bila bi znatno smanjena uz pomoć toplotnih pumpi za hidrogeotermalne resurse temperature do 30 stepeni.

Iskorišćenost podzemnih voda u Srbiji postoji u okviru banjskih kompleksa, a u Bogatiću kod Šapca ove godine je uveden prvi geotermalni daljinski sistem grejanja. Toplom vodom za sada će se grejati opštinski objekti, ali se očekuje da u narednoj fazi korisnici postanu građani i privreda. Postoje najave da je i u drugim delovima Srbije uskoro početi plansko iskorišćavanje ovih resursa, sa akcentom na tvrdnji da će ti projekti privući investitore.

Međutim, za većinu građana i građanki, koji se ne bave investiticijama već borbom za preživljavanje, ova otkrića možda nisu beznačajna, ali ostaju nedostižna, a računi za grejanje i struju su visoki. Gradska uprava, čija je odgovornost da poboljšava standard života, propušta da učini dostupnim još jedan resurs, koji zahvaljujući spoju prirode i nauke može postati zajedničko dobro na putu ka održivom razvoju prestonice.

Autor: Jasmina Šuša

Izvor: Danas, 17. avgust 2018. godine

kolumna Naš grad izlazi svakog petka u dnevnom listu Danas, a pišu je članovi i prijatelji inicijative Ne davimo Beograd